پزشک تاییدکننده:
دکتر سمیه پریزن
متخصص زنان و زایمان از دانشگاه علوم پزشکی تهران، رتبه ۳ بورد تخصصی زنان و دستیار فلوشیپ لاپاروسکوپی زنان
لحظهای را تصور کنید که بعد از یک سفر طولانی، بالاخره به خانه میرسید، چمدانها را زمین میگذارید، نفس عمیقی میکشید و حس امنیت تمام وجودتان را پر میکند. حالا کودک شما هم در چنین سفری است؛ سفری که ۳۱ هفته پیش شروع شد. او حالا در آستانه ورود به دنیاست؛ هر روز بیشتر آماده میشود و به صدای شما و ضربان قلبتان واکنش نشان میدهد. برای آگاهی از اتفاقات این هفته همراه ما باشید.
علائم هفته سی و یکم بارداری
علائم زیر از جمله علائمی هستند که احتمال دارد در این هفته تجربه کنید:
دستدرد
در سی و یکمین هفته بارداری، ممکن است به سندرم تونل کارپال دچار شده باشید. این وضعیت زمانی رخ میدهد که بافتهای دستها ورم کرده و به اعصاب فشار وارد میآورد، که منجر به ایجاد احساس سوزنسوزن شدن یا بیحسی در دستها میشود. معمولا پس از زایمان و کاهش تورم، این علائم به تدریج بهبود مییابند.
برای کاهش ناراحتی، استفاده از اسپلینت مچ دست هنگام خواب و استراحت دادن به دستان در طول روز میتواند کمک کننده باشد. توصیه میکنیم این مشکل را با پزشک خود در میان بگذارید تا راهنماییهای دقیقتری برای تسکین این علائم به شما دهد.
خستگی زیاد
طبیعی است که در این هفتهها احساس خستگی و ضعف کنید، زیرا بدن شما سخت در حال حمایت از زندگی جدیدی است. علاوه بر این، ممکن است پیدا کردن یک خواب راحت شبانه برایتان سخت شده باشد. در طول روز سعی کنید فرصتی را به استراحتهای کوتاه اختصاص دهید. تغذیه مناسب و ورزش نیز میتواند کمی به شما انرژی بدهد. اگر از میزان خستگی خود نگرانی دارید، حتما با پزشک مشورت کنید.
احساس خستگی و ضعف در این هفتهها کاملا طبیعی است، زیرا بدن در حال انجام یک تلاش بیوقفه برای حمایت از رشد و توسعه زندگی جدید است و حتی شاید خواب شبانه راحت را هم از شما بگیرد.
اگر نگران میزان خستگی خود هستید، مشاوره با پزشک میتواند راهکار مناسبی برای رفع آن باشد.
خارش پوست
با بزرگتر شدن شکم، ممکن است خارش در ناحیه شکم احساس کنید. این موضوع احتمال دارد در سایر قسمتها مانند سینهها و باسن هم اتفاق بیفتد.
برای کاهش ناراحتی پوست، از مرطوبکنندههای ملایم استفاده کنید و به مقدار کافی آب بنوشید.
گرفتگی عضلات پا
در این هفته از سه ماهه آخر بارداری، ممکن است دچار گرفتگی عضلات پا، به ویژه در شبها شوید. این گرفتگیها میتوانند خواب شبانه را مختل کنند.
جنین در هفته سی و یکم بارداری چگونه است؟
در سی و یکمین هفته حاملگی، جنین در حال رشد سریع است و وزن او تقریبا به ۱.۵ کیلوگرم و طول بدنش به حدود ۲۷.۵ سانتیمتر رسیده است.
چشمان جنین باز شده و مردمکهای او به نور واکنش نشان میدهند. مغز نوزاد به سرعت در حال رشد است و ارتباطات زیادی در آن برقرار میشود.
ممکن است صداهای بلند اطراف او باعث ترسش شوند.
در این مرحله از بارداری، نوزاد شما به طور چشمگیری در حال افزایش وزن است و در دو ماه آینده وزن او دو برابر خواهد شد.
مغز او به سرعت در حال بلوغ است و به همین دلیل میتواند دمای بدن خود را تنظیم کند و دیگر کاملا به مایع آمینیوتیک برای گرما وابسته نیست.
همچنین جنین، روزانه چندین لیوان مایع آمینیوتیک را میبلعد و دوباره ادرار میکند. این فرایند طبیعی است و در واقع جنین شما در حال تمرین عملکرد دستگاه ادراری خود است.
اگر سطح مایع آمینیوتیک خیلی زیاد (پلیهیدرآمنوس) یا خیلی کم (اولیگوهیدرآمنوس) باشد، میتوان آن را مشکلاتی مانند اختلال در بلع یا انسداد دستگاه گوارش در نظر گرفت؛ یا در صورتی که مایع آمینیوتیک کم باشد، ممکن است نشانهای از مشکلات کلیهها یا دستگاه ادراری نوزاد باشد.
پزشک شما در حین سونوگرافی روتین میزان مایع آمینیوتیک را اندازهگیری خواهد کرد تا از سلامت جنین مطمئن شود.
تغییرات بدن مادر در هفته سی و یکم بارداری
در هفته سی و یکم بارداری، تغییرات مختلفی در بدن خود احساس میکنید.
یکی از این تغییرات، افزایش اندازه سینههاست که به همراه خود تغییراتی همچون ظاهر شدن ترکهای پوستی بهدلیل کشش پوست را خواهد داشت. این ترکها معمولا پس از زایمان کمرنگ میشوند.
هرچند جلوگیری از ایجاد ترکهای پوستی کار دشواری است، اما نگهداشتن پوست مرطوب میتواند تا حدی از ایجاد احساس ناراحتی جلوگیری کند.
همچنین، با بزرگتر شدن سینهها، احتمالا نیاز به سوتین بارداری مناسب خواهید داشت.
این سینهبندها علاوه بر اینکه در طول بارداری به کمک میآیند، پس از تولد نیز قابل استفاده هستند؛ حتی سینهبندهای شبانه بارداری و ورزشی هم وجود دارند که به راحتی شما بیشتر کمک میکنند.
در اواخر سه ماهه سوم بارداری، ممکن است متوجه ترشح مایعی زردرنگ و غلیظ به نام کلستروم از سینهها شوید.
این مایع که قبل از تولید شیر مادر ترشح میشود، مواد مغذی و آنتیبادیهایی را برای نوزاد فراهم میکند.
با این حال اگر ترشح کلستروم را تجربه کردید، میتوانید از پدهای شیردهی برای جذب آن استفاده کنید.
هفته سی و یکم حاملگی زمان مناسبی برای فکر کردن به برنامهریزی برای زایمان است.
در این مرحله میتوانید تصمیماتی همچون انتخاب افراد حاضر در زایمان، نحوه مدیریت درد و نوع تغذیه نوزاد را در نظر بگیرید.
البته فراموش نکنید که گاهی شرایط بهطور طبیعی تغییر میکند؛ پس انعطافپذیر بودن در مواجهه با تغییرات ضروری است.
در نهایت، توصیه میشود که برنامهریزی خود را با پزشک یا ماما به اشتراک بگذارید.
در هفته سی و یکم بارداری چه بخوریم؟
بدن شما در طول بارداری به طرز چشمگیری آهن از دست میدهد و به همین دلیل به مقدار آهن بیشتری نیاز دارد. بهتر است مصرف آهن را با ویتامین C ترکیب کنید تا جذب آن بهتر شود.
توصیه میکنیم در سی و یکمین هفته حاملگی، برای تقویت رشد مغزی جنین، ماهی آزاد و میگو که سرشار از امگا-۳ هستند را مصرف کنید. (البته به علت نامشخص بودن میزان جیوه در منابع غذایی دریایی نباید بیش از دو بار در هفته یا بیش از 6 اونس در هفته مصرف شود.)
مراقبتهای هفته سی و یکم بارداری
- برای کاهش خشکی و خارش پوست، میتوانید آن را مرطوب نگه دارید و آب کافی بنوشید.
- برای رفع خستگی، سعی کنید در فرصتهای مناسب استراحت و چرت کوتاه داشته باشید. تغذیه سالم و انجام فعالیتهای ورزشی نیز میتواند به افزایش انرژی کمک کند.
- کشش عضلات قبل از خواب، خم کردن و کشیدن انگشتان پا یا ماساژ دادن عضلات ساق پا میتواند به کاهش گرفتگیهای عضلانی کمک کند.
- با بزرگتر شدن شکم در هفته ۳۱ بارداری، خوابیدن به پهلوی چپ و خم کردن زانوها میتواند راحتتر باشد. استفاده از بالش بین زانوها و زیر شکم یا بالشهای بارداری کامل، راحتی بیشتری به همراه دارد.
