-->
  • نشانه‌های بارداری: ده نشانه‌ی مهم احتمال بارداری شما

    ممکن است حامله باشید؟ به‌احتمال زیاد تا زمانی که یک یا دو هفته از عادت ماهیانه‌‌تان نگذرد متوجه علامتی نمی‌شوید.

    اگر حواستان به دوره‌ی قاعدگی‌تان نباشد یا ماه به ماه این دوره نوسانات زیادی داشته باشد، احتمالاً مطمئن نیستید چه‌موقع باید منتظر عادت‌تان باشید. اما اگر کم‌کم بعضی از نشانه‌های زیر را تجربه کردید (همه‌ی بانوان همه‌ی این علائم را با هم ندارند) و مدتی‌ است که قاعده نشده‌اید، به احتمال زیاد حامله‌اید.

    10)سینه های حساس و ورم کرده

    یکی از اولین نشانه‌های بارداری، حساس و دردناک شدن سینه‌ها در اثر افزایش سطح هورمون‌ها است.

    9)خستگی

    یک‌باره احساس خستگی می‌کنید؟ نه. خیلی خسته‌اید؟ هیچ‌کس درست نمی‌داند که چه‌چیزی باعث خستگی اوایل بارداری می‌شود اما شاید سطح به سرعت فزاینده‌ی هورمون پروژسترون است که خواب‌آلودگی شما را تشدید می‌کند.

    8)خونریزی کاشت تخمک

    بعضی از زن‌ها حدود 11 تا 12 روز بعد از لقاح مقدار کمی خونریزی واژنی دارند، یعنی تقریباً همان زمانی که ممکن است متوجه گذشتن از موعد عادت‌شان شوند. این خونریزی ممکن است در اثر ورود تخمک بارورشده به بافت پرخون رحم باشد.

    7)تهوع یا استفراغ

    اگر مثل بیشتر بانوان باشید، تهوع صبح‌گاهی تا حدود یک ماه بعد از لقاح سر نمی‌رسد (معدودی از خانم‌های خوش‌شانس به‌کل از این قضیه مستثنی هستند). البته بعضی خانم‌ها هم کمی زودتر به تهوع می‌افتند و آن هم نه فقط صبح‌ها. تهوع و استفراغ مربوط به حاملگی ممکن است صبح، ظهر یا شب دردسر ایجاد کند.

    6)افزایش حساسیت به بوها

    اگر تازه حامله شده باشید، حس بیزاری از بو چندان غیرطبیعی نیست. هیچ‌کس درست نمی‌داند اما این امر ممکن است عارضه‌ی جانبی افزایش سریع میزان استروژن در سیستم بدنی‌تان باشد. همچنین ممکن است متوجه شوید بعضی غذاهایی که سابقاً از آنها لذت می‌بردید یک‌باره برایتان کاملاً نفرت‌انگیز شده است.

    5)نفخ شکمی

    شاید تغییرات هورمونی اوایل بارداری باعث شود احساس نفخ کنید، مثل حسی که بعضی از زن‌ها درست قبل از فرارسیدن عادت‌شان دارند. برای همین شاید حتی همان اوایل که رحم‌تان هنوز نسبتاً کوچک است حس کنید کمر لباس‌هایتان تنگ‌تر از معمول شده.

    4)تکرر ادرار

    شاید کمی بعد از باردار شدن متوجه شوید مدام به دست‌شویی سر می‌زنید. چرا؟ بیشتر به‌این خاطر که در طول بارداری میزان خون و سایر مایعات بدن‌تان افزایش یافته و باعث می‌شود مایعات بیشتری در کلیه‌تان فرآوری شود و سر از مثانه‌تان در بیاورد.

    3)قاعده نمی‌شوید

    اگر قاعدگی شما معمولاً خیلی منظم است و سر وقت قاعده نشده‌اید، احتمالاً خیلی قبل‌تر از توجه به نشانه‌های بالا تست بارداری می‌دهید.

    2)دمای حداقل بدن‌تان بالا می‌ماند

    اگر نموداری از حداقل دمای بدن‌تان دارید و می‌بینید دمای بدن‌تان 18 روز متوالی بالا مانده، احتمالاً باردارید.

    و بالاخره ...

    1)پاسخ مثبت از تست بارداری خانگی

  • نرمش‌های قبل از بارداری

    چه زمانی بهتر از دوران قبل از بارداری برای نگاهی به سبک زندگی و ایجاد تغییرات؟

    آیا از لحاظ فیزیکی فعال هستید؟ عالی! اگر نیستید، پیاده‌روی با سرعت معقول به‌مدت 20 تا 30 دقیقه و سه بار یا بیشتر در هر هفته به شما کمک خواهد کرد قدرت، استقامت و سلامت قلبی‌عروقی خود را بهبود بخشید. فراموش نکنید که قبل از شروع هرگونه برنامه‌ی تمرینی، تأیید پزشک خود را بگیرید.

    زیاده روی نکنید. میزان بیش از حد نرمش می‌تواند منجر به مشکلات باروری شود، از جمله قاعدگی‌های نامنظم، سیکل‌های Anovulatory (چرخه‌هایی که در آن تخمک‌گذاری اتفاق نمی‌افتند) و نقصان‌های مرحله‌ی جسم زرد (این مشکل وقتی پیش می‌آید که نیمه‌ی دوم سیکل شما کوتاه‌تر از آن باشد که تخم بارورشده بتواند ‌درست کاشته شود).

    نکته‌ی مهم ماجرا: فعال بمانید اما زیاده‌روی نکنید.

    فراموش نکنید که به بابا هم کمک کنید سالم شود! برای افزایش احتمال بارداری خود، شریک زندگی شما هم باید مراقب خود باشد. با هم نرمش کنید، سلامت بارداری شامل حال هر دوِ شماست.

Close section
  • ماه اول بارداری

    کیسه‌ی آب دور جنین کیسه‌ی ضدآبی است که دور تخمکِ بارورشده شکل می‌گیرد. این کیسه در تمام دوران بارداری مانند تشکی برای جنین درحال رشد عمل می‌کند.

    جفت هم در این مرحله از سه‌ماهه‌ی اول شکل می‌گیرد. جفت اندامی است گرد و تخت که مواد مغذی را از مادر به کودک و مواد دفع شده را از کودک به بیرون منتقل می‌کنند.

    یک چهره‌ی اولیه با حلقه‌های بزرگ تیره به‌جای چشم‌ها شکل می‌گیرد. دهان، فک پایینی، و گلو هم در حال رشدند. سلول‌های خونی شکل می‌گیرند و گردش خون آغاز خواهد شد.

    در پایان ماه اولِ بارداری، قد کودک شما 6 تا 7 میلی‌متر است یعنی تقریباً معادل یک دانه‌ی برنج!

  • ماه دوم بارداری

    ویژگی‌های چهره‌ی کودک شما همچنان به رشد ادامه می‌دهند. هر یک از گوش‌ها هنگام آغاز شکل‌گیری به یک چین کوچک پوست در کناره‌های سر می‌ماند. جوانه‌های کوچکی که در نهایت به شکل بازوها و پاها درمی‌آیند در حال شکل‌گیری هستند. انگشت‌های دست و پا و چشم‌ها هم در ماه دوم بارداری شکل می‌گیرند.

    لوله‌ی عصبی (مغز، نخاع، و بافت عصبی سیستم مرکزی اعصاب) به‌خوبی شکل گرفته است. مجرای گوارش و اندام‌‌های حسی شروع به رشد می‌کنند. استخوان رفته‌رفته جای غضروف را می‌گیرد. جنین شروع به حرکت می‌کند هرچند مادر هنوز حرکتش را حس نمی‌کند.

    در پایان ماه دوم بارداری، کودک شما که حالا یک جنین است تا 5 سانتی‌مترقد و حدود 10 گرم وزن دارد و یک‌سوم کل بدن کودک، از سرش تشکیل شده است.

  • ماه سوم بارداری

    در پایان ماه سوم بارداری، کودک شما کاملاً شکل گرفته است. کودک شما، بازو، دست، انگشت، پا و انگشت پا دارد و می‌تواند مشت‌ها و دهانش را باز و بسته کند. ناخن‌های دست و پا شروع به رشد کرده و گوش‌های بیرونی شکل می‌گیرند. دندان‌ها هم شروع به شکل‌گیری می‌کنند. اندام‌های تناسلی کودک شما نیز شکل می‌گیرند اما تشخیص جنسیت کودک از طریق سونوگرافی دشوار است. سیستم‌گردش خون و سیستم ادراری به‌کار افتاده‌اند و کبد صفرا تولید می‌کند.

    در پایان ماه سوم بارداری، کودک شما تا 10 سانتی‌متر قد و حدود 20گرم وزن دارد.

  • ماه چهارم بارداری

    در دومین سه‌ماهه‌ی بارداری، ماه‌های چهارم، پنجم و ششم، انگشت‌های دست و پای کودک شما شکل درستی یافته‌اند. پلک‌ها، مژه‌ها، ناخن‌ها، و موهایش شکل می‌گیرند و دندان‌ها و استخوان‌ها متراکم‌تر می‌شوند. کودک شما حتی می‌تواند شصتش را بمکد، خمیازه بکشد، خودش را کش‌وقوس بدهد و شکلک دربیاورد.

    سیستم عصبی در این مرحله از بارداری شروع به‌کار می‌کنند. اندام‌های تناسلی و جنسی حالا کاملاً شکل گرفته‌اند و پزشک شما می‌تواند با سونوگرافی تشخیص دهد کودک‌تان دختر یا پسر است. ضربان قلب کودک شما با وسیله‌ای به‌نام دوپلر شنیده می‌شود.

    در پایان ماه چهارم بارداری، کودک شما حدود 15 سانتی متر قد وحدود 120 گرم وزن دارد.

    رژیم غذایی ماه چهارم

    کلسیم هم برای شما و هم برای استخوان‌ها و دندان‌های کودک شما بسیار مهم است. خوردن محصولات لبنی مانند شیر، پنیر، ماست و بستنی روش ساده‌ای است برای وارد کردن کلسیم به رژیم غذایی شما.

    برای جلوگیری از یبوست مقدار زیادی میوه و سبزی خام، نان‌های سبوس کامل و غلات کامل بخورید.

    حتماً مقدار زیادی آب بنوشید.

    در طول بارداری، نیاز شما به آهن افزایش می‌یابد. برای اطمینان از اینکه آهن کافی دریافت می‌کنید، گوشت، سبزیجات سبز برگ‌دار، نان‌های سبوس کامل، میوه‌های خشک‌شده و حبوبات بخورید.

  • ماه پنجم بارداری

    کم‌کم مو روی سر کودک شما رشد می‌کند و کرک جنینی، موی نرم و نازک، شانه‌ها، پشت و شقیقه‌هایش را می‌پوشاند. این کرک کودک شما را محافظت کرده و معمولاً در پایان هفته‌ی آخر زندگی کودک می‌ریزد.

    پوست کودک شما را پوشش سفیدی به‌نام ورنکسکیسوسا (جلای پنیری) پوشانده است. این ماده‌ی ، از پوست کودک که در معرض مایع آمنیوتیک محافظت می کند.

    ممکن است به دلیل رشد ماهیچه ، حرکت کودک‌تان را احساس کنید این اولین حرکت را «نیروبخشی» می‌نامند.

    در پایان ماه پنجم بارداری، کودک شما حدود 24 سانتی متر قد و حدود 500-200 وزن دارد.

    رژیم غذایی در ماه پنجم بارداری

    از غذاهای سرشار از ویتامین C در رژیم غذایی‌تان اطمینان حاصل کنید. بدن شما ویتامین C را ذخیره نمی‌کند، بنابراین دریافت روزانه‌ی منبع تازه‌ای از این ویتامین حائز اهمیت است. منابع خوب ویتامین C مرکبات، بروکلی و انواع گوجه‌ هستند.

  • ماه ششم بارداری

    در پایان ماه ششم بارداری، کودک شما حدود 30 سانتی متر قد و حدود 900 گرم وزن دارد. پوست چروک او به قرمزی می‌زند، و رگ‌ها از روی پوست شفاف او قابل رویت است. اثر انگشت‌های دست و پای کودک هم قابل مشاهده است. پلک‌ها رفته‌رفته از هم جدا و چشم‌ها باز می‌شوند.

    ممکن است کودک‌تان به صداها با حرکت یا افزایش ضربان واکنش دهد و هنگام سکسکه‌ی کودک متوجه حرکات تند شوید.

    در صورتی‌که کودک نارس به‌دنیا بیاید، بعد از هفته‌ی بیست‌وسوم بارداری با مراقبت‌های شدید احتمال زنده ماندن دارد.

    رژیم غذایی ماه ششم بارداری

    از ابتدای بارداری، کل وزنی که تا پایان این ماه اضافه می‌شود باید به‌طور میانگین بین 6 تا 8 کیلوگرم باشد. در این ماه احتمالاً هر هفته نیم کیلوگرم وزن اضافه می‌کنید.

  • ماه هفتم بارداری

    در پایان ماه هفتم بارداری، چربی شروع به ذخیره‌شدن در بدن کودک‌تان خواهد کرد. کودک شما حدود 36 سانتی‌متر قد و بین 900 تا 1800 گرم وزن دارد. شنوایی کودک شما کامل شده است. او مدام جابه‌جا می‌شود و به محرک‌هایی نظیر صدا، درد، و نور واکنش می‌دهد.

    در صورتی‌که کودک نارس به‌دنیا بیاید، بعد از ماه هفتم بارداری احتمالاً زنده می‌ماند.

    رژیم غذایی در ماه هفتم بارداری

    افزایش فشار رحم روی معده ممکن است بعضی اسیدهای معده را به مری برگرداند. برای جلوگیری از سوزش معده، از خالی ماندن معده برای مدت طولانی بپرهیزید و وقتی غذا میل می‌کنید، سعی کنید کمتر از حد سیری بخورید. در عوض، هر سه ساعت وعده‌های مغذی سبک میل کنید و از خوردن غذاهایی که احتمال ایجاد سوزش بیشتر معده‌ ای دارند، مانند غذاهای سرخ‌کردنی و پرچرب و غذاهای پرادویه، پرهیز کنید. از آنجا که احتمال سوزش معده هنگام شب بیشتر است، زودتر شام سبکی میل کنید و سعی کنید هنگام خواب سرتان بالاتر باشد.

    نفخ و آماس دست و پا: این پدیده بیشتر در اثر حفظ آب اتفاق می‌افتد. پس دریافتی مایعات به‌خصوص آب را افزایش داده و دریافتی سودیم از نمک در غذاهای کنسروی، کچاپ، سس‌ها، ترشی‌ها و چیپس‌ها را کم کنید. توصیه‌های دیگر در این‌باره از جمله انجام فعالیت‌های سبک مانند پیاده‌روی برای خلاصی از شر آب نگهداری‌شده‌ی اضافی و حفظ پمپاژ خون مناسب را فراموش نکنید.

  • ماه هشتم بارداری

    کودک شما، که حالا حدود 46 سانتی‌متر قد و تا حدود 2/27 کیلوگرم وزن دارد، به رشد خود ادامه داده و ذخایر چربی خود را ایجاد می‌کند. ممکن است متوجه شوید که کودک شما بیشتر لگد می‌زند. مغز کودک حالا به‌سرعت در حال رشد است و می‌تواند ببیند و بشنود. بیشتر سیستم‌های داخلی به‌خوبی شکل گرفته‌اند اما ریه‌ها شاید هنوز نارس باشند.

    رژیم غذایی در ماه هشتم بارداری

    غذایی که می‌خورید همچنان حائز اهمیت است. اگر هنگام خواب مشکل دارید، نوشیدن چیزی گرم و دراز کشیدن به پهلو همراه با بالشی به‌عنوان تکیه‌گاه بدن را امتحان کنید. گرفتن یک دوش آب گرم قبل از رفتن به تخت‌خواب هم می‌تواند در ایجاد آرامش و حس خواب‌آلودگی شما کمک کند.

  • ماه نهم بارداری

    اواخر دوره‌ی سوم بارداری، کودک شما همچنان به رشد و بلوغ خود ادامه می‌دهد. ریه‌هایش تقریباً کامل شده‌اند. عکس‌العمل‌های کودک شما هماهنگ شده بنابراین می‌تواند پلک بزند، چشم‌ ببندد، سر بگرداند، مشتش را محکم ببندد و به صداها، نور و لمس شدن واکنش نشان دهد.

    حالت قرارگیری کودک آماده‌ی زایمان و فراغت می‌شود. کودک به پایین لگن شما رفته و معمولاً سرش رو به پایین و به سمت مجرای زایمانی است.

    در پایان این ماه، کودک شما حدود 46 تا 51 سانتی‌متر قد و حدود 3/2 کیلوگرم وزن دارد.

    بالاخره در ماه نهم بارداری

    این همان ماهی است که منتظرش بودید؛ عدد طلایی 9! از اولین روزی که متوجه شدید باردارید مشتاقانه و بی‌صبرانه منتظر همین روزها بودید.

    وقتی ماه آخرتان باشد تاریخ زایمان را می‌دانید اما یادتان باشد کودک شما حالا ممکن است هرلحظه به دنیا آید! شاید یک حس شادی و ترس مختصری از ناشناخته حس کنید اما به‌زودی مادر شدن و در آغوش گرفتن کودک‌تان برای شما حس ویژه‌ای است. حالا که سرگرم تدارکات آخرید، بسیار مهم است که توجه‌ به رژیم غذایی خود را فراموش نکنید. در چهار هفته‌ی آخر کودک با شتابی سریع رشد خواهد کرد و شما همچنان به تعادل مناسب کیفیت و تنوع غذایی نیاز دارید.

Close section
  • کودک 3-1 ماهه

    رشد فیزیکی کودک

    تمرین با کودک: در طول روز زمان کوتاهی را به کودک برای خوابیدن روی شکم خود اختصاص دهید. این کار به تقویت عضلات گردن او کمک می‌کند.

    مادران باید بدانند: کودک در این دوره شروع به لاغر شدن و قدکشیدن می‌کند که این به‌دلیل رشد عضلات و استخوان‌ها است.

    رشد اجتماعی کودک:

    تمرین با کودک: یک آینه نشکن در کنار تخت خواب کودک یا میز تعویض پوشکش قرار دهید، چون کودکان علاقه زیادی به دیدن صورت و حرکات خود دارند.

    با لبخند با کودک صحبت کنید، و زمانی که کودک تلاش می‌کند به شما لبخند بزند یا از طریق ایجاد صداهای نامفهوم توجه شما را جلب کند، به او لبخند بزنید.

    ممکن است کودک شما از زل زدن به چشمان شما خجالت بکشد ولی شروع یک مکالمه با لبخند، به حل این مسئله کمک می کند.

    تمرین با کودک: با کلمات و لحن کودکانه، مهربانانه، آرام و اغراق‌امیز با کودک صحبت کنید و از حرکات چشم و دهان خود برای خنداندن کودک استفاده کنید.

    مادران باید بدانند که: کودکان صدای شما را دوست دارند چون آنها را یاد غذا، آرامش و راحتی می‌اندازد.

  • کودک 8-4 ماهه

    رشد فیزیکی کودک

    تمرین با کودک: زمانی که کودک به کمر می‌خوابد اسباب‌بازی‌هایی که نور دارند را دورتر از دسترس او قرار دهید که این به کودک کمک می‌کند برای رسیدن به اسباب‌بازی‌اش غلت زدن را یاد بگیرد.

    مادران باید بدانند که: کودکان معمولا چرخش از جلو به عقب را زودتر یاد می‌گیرند.

    توسعه دیدن تمامی رنگ‌ها

    تمرین با کودک: برای کودک کتاب‌ها و مجلات با رنگ‌های متفاوت بخوانید که کودک را سرگرم دیدن تفاوت‌های رنگ‌ها می‌کند.

    مادران باید بدانند که: کودکان به رنگ‌های آبی و قرمز توجه و علاقه بیشتری دارند.

    رشد شناختی کودک

    واکنش به اسم خودشان

    تمرین با کودک: صدا کردن اسم کودک توسط افرادی که بیشتر با آنها در ارتباط است (مثل پدربزرگ، مادربزرگ، مامان، بابا و ...) بسیار مهم است. فراموش نکنید که بعد از اینکه کودک نسبت به اسم خود واکنش نشان داد، او را بغل کنید و ببوسید و به او جایزه دهید.

    مادران باید بدانند که: در این سن کودکان می‌توانند بفهمند چگونه با حروف بدون صدا می‌توانند بخشی از کلمه و عبارت را بسازند.

    پیدا کردن اشیاء پنهان شده

    تمرین با کودک: اسباب بازی کودک را در زیر پتو پنهان کنید و از او بخواهید که آن را پیدا کند. همچنین پتویی را روی صورت خود در حالی که فقط دهان و بینی پیدا باشد بیاندازید و بگذارید تا کودک برای کشیدن آن از روی شما تلاش کند.

    مادران باید بدانند که: کودک در حال تمرینِ دیدن و پیدا کردنِ اشیایی است که خارج از دید او هستند، و این توانایی برای او بسیار اهمیت دارد.

    رشد اجتماعی کودک

    کودک دوست دارد بازی کند

    تمرین با کودک: دوستان جدید را به کودک معرفی کنید و اجازه دهید با کودکانی که به آنها اعتماد دارید بازی کند.

    مادران باید بدانند که: در طول این دوره ممکن است متوجه تغییر چشم‌گیری در شخصیت و رفتار کودک شوید، و احساس کنید که با اسباب‌بازی‌هایش خوشحال نیست، و نیاز به توجه ویژه‌ای از سمت شما دارد.

    نشستن در کنار کودک و بعد از آن تمرین تنها نشستنِ کودک

    تمرین با کودک: ابتدا با کمک بالشت،کوسن و بالشت سی‌شکل (C) در کنار کودک بنشینید و از او مراقبت کنید تا عضلات شکم کودک کم‌کم قوی شود.

    مادران باید بدانند که: کودک ترجیح می‌دهد جایی بنشیند که از طرفین بسته باشد و اولین چیزی که کودک یاد می‌گیرد این است که با بازوانش برای حفظ تعادل به سمت جلو بیاید.

  • ماهه9-12 کودک

    رشد فیزیکی کودک

    تلاش برای نشستن بدون کمک گرفتن از کسی

    تمرین با کودک: با کودک بازی کنید. یک توپ را به سمت کودک روی زمین بغلتانید. هر زمان که کودک برای گرفتن اسباب بازی خم می‌شود ماهیچه‌های اصلی او قوی‌تر می‌شود.

    مادران باید بدانند که: کودک شما ممکن است بارها به زمین بی‌افتد اما معمولاً خود را به وسیله‌ی بازوانش نگه می‌دارد.

    تمرین با کودک: اگر کودک شما به اینکه خودش غذا بخورد علاقه نشان داد، به او خوراکی‌ها و غذاهای نرم دهید تا کودک به راحتی بتواند با دست‌ها و انگشتان کوچکش آنها را بردارد.

    مادران باید بدانند که:کودک در این دوران هر شی کوچکی را وارد دهان خود می کند پس به شدت مراقب اشیایی که احتمال ایجاد خفگی دارد باشید.

    توانایی صحبت کردن

    تمرین با کودک: برای کودکان قصه‌های افسانه‌ای بگویید و حرف‌های‌تان را به‌صورت متحرک و با حرکات صورت بیان کنید که برای کودک جالب باشد.

    مادران باید بدانند که: اگر در جایی زندگی می‌کنید که کودک شما در معرض 2 زبان است، اصلا نگران نباشید، کودکان به راحتی قادرند 2 زبان یا بیشتر را یاد بگیرند.

    رشد شناختی کودک

    پیدا کردن اشیاء به روش‌های متفاوت

    تمرین با کودک: به کودک یک جعبه یا کیسه پر از اشیاء مختلف خانگی برای تکان دادن و پرتاب کردن بدهید. برخی وسایل مورد علاقه‌ی کودکان: جعبه‌های کاغذی، پلاستیک و ....

    مادران باید بدانند که: تا 8 ماهگی کودک شما فقط با 1 یا 2 اسباب‌بازی بازی می‌کند اما در 12 ماهگی هر 15 دقیقه کودک دوست دارد با یک اسباب‌بازی جدید بازی کند.

    رشد اجتماعی کودک

    خجالت یا اضطراب در معاشرت

    تمرین با کودک: زمانی که فرد ناآشنایی به کودک نزدیک می‌شود در کنار او بیاستید و سعی کنید که کودک احساس امنیت کند و از فرد ناآشنا بخواهید که آرام‌آرام نزدیک کودک شود.

    مادران باید بدانند که: اگر کودک شما پرستار دارد یا شخصی از او به‌صورت دوره‌ای مراقبت می‌کند، کودک را سریعا با او آشنا کنید. این باعث می‌شود اضطراب و ترس او کمتر شود.

  • راهنمای تغدیه با شیر مادر

    روش صحیح تغذیه شیرخوار

    بلافاصله پس از تولد نوزاد باید روی سینه مادر در تماس پوست با پوست با او قرار گیرد. اولین تغدیه پستانی معارفه یا آشنایی نوزاد با پستان مادر است. طی ساعت اول تولد، شیردهی را با مشاهده علائم آمادگی برای شیر خوردن در نوزاد شامل ترشح بزاق، بردن دست به دهان و انجام عمل مکیدن، لمس نوک پستان و لمس پستان با دست و ... آغاز نمایید.

    شیر روزهای اول که آغوز نام دارد حاوی مواد بسیار مغذی و ایمنی بخشی بوده و به عنوان اولین واکسن نوزاد برای پیشگیری از ابتلا به انواع بیماری ها تلقی می شود.

    شیر مادر حاوی تمام مواد مغذی مورد نیاز شیرخوار می باشد. شیرخوار را در شش ماه اول تولد فقط با شیر مادر تغذیه کنید. بدین معنی که از دادن آب، آب قند، شیر مصنوعی، سایر مایعات و غذاها در 6 ماه اول (به جز قطره A+D از 3 تا 5 روزگی) به شیرخوار بپرهیزید.

    شیر مادر را تا پایان 2 سالگی یا بیشتر همراه با غذا ادامه دهید.

    مهمترین عامل افزایش شیر مادر، مکیدن مکرر و تخلیه مرتب پستان ها بر حسب میل و تقاضای شیرخوار در شب و روز است.

    از به کار بردن پستانک و شیشه شیر که سبب کاهش میل مکیدن پستان توسط شیرخوار و کاهش شیر مادر، انتقال آلودگی، عفونت، بیماری، تغییر فرم دندان ها و فک شیرخوار می شود جداً پرهیز نمایید.

    در صورت جدایی مادر و شیرخوار به هر علتی و عدم امکان تغذیه مستقیم از پستان، شیر خود را دوشیده و آن را به کمک فنجان و یا قاشق به شیرخوار بدهید.

    در صورت بروز مشکلات پستانی نظیر احتقان، زخم و شقاق نوک پستان که معمولا به دلیل پستان گرفتن نا درست توسط شیرخوار است ضمن ادامه شیردهی، به مراکز بهداشتی درمانی مراجعه نمایید.

    دفعات و مدت تغذیه با شیر مادر (الگوی طبیعی شیر خوردن برای نوزاد سالم)

    دفعات و مدت تغذیه با شیر مادر بر اساس میل و تقاضای شیرخوار، مشاهده علائم گرسنگی و سیری شیرخوار می باشد.

    تا زمان برقراری کامل شیر مادر و اطمینان از کافی بودن حجم شیر و مناسب بودن منحنی رشد، مادر باید در هر وعده تغذیه از هر دو پستان به نوزاد شیر بدهد تا سبب تحریک تولید و ترشح شیر شود یعنی بعد از تخلیه یک پستان، نوزاد به پستان دیگر گذاشته شود.

    پس از به جریان افتادن شیر، در هر نوبت حتما یک پستان به طور کامل توسط نوزاد تخلیه شده و سپس به پستان دیگر گذاشته شود. شیرخوار حداقل 8 تا 12 بار در شبانه روز شیر می خورد.

    در خلال جهش رشد یا طغیان اشتها (هفته دوم یا سوم، ششم و دوازدهم پس از تولد) شیرخوار چند روزی گرسنه تر از مواقع عادی است باید به دفعات بیشتر شیر بخورد.

    اجازه دهید شیر خوار هر زمان که مایل است شیر بخورد.

    شیر خوردن طولانی (بیش از 40 دقیقه در هر نوبت برای اکثر دفعات) و شیر خوردن خیلی کوتاه (کمتر از ده دقیقه در هر نوبت در اکثر دفعات) ممکن است حاکی از خوب نگرفتن پستان توسط شیرخوار باشد.

    درد یا زخم نوک پستان مادر مربوط به پستان گرفتن نادرست توسط شیرخوار است و ارتباطی به دفعات و مدت شیر خوردن ندارد.

    نحوه صحیح در آغوش گرفتن شیرخوار

    بدن و سر کودک در امتداد هم باشند.

    صورت کودک مقابل پستان مادر قرار گیرد.

    بدن شیرخوار نزدیک به بدن مادر باشد

    مادر،‌ گردن و شانه شیرخوار و اگر نوزاد است، تمام بدن او را با دست حمایت کند.

    روش صحیح پستان گرفتن شیرخوار

    نوک پستان را با لب بالای شیرخوار تماس دهید و صبر کنید تا شیرخوار دهانش را کاملاً باز کند. شیرخوار را به طرف پستان بیاورید به طوری که:

    1. دهان شیرخوار کاملا باز باشد.

    2.نوک و قسمت بیش تری از هاله پستان در دهان شیرخوار قرار گیرد.

    3.لب پایین به بیرون برگشته باشد.

    4.چانه شیرخوار به پستان چسبیده باشد.

    5.مادر هنگام شیر دادن احساس درد و ناراحتی نکند و متوجه علائم بازتاب جهش شیر (رگ کردن) شود.

    اجازه دهید شیرخوار خودش پستان را رها کند. اگر لازم باشد شیرخوار را از پستان جدا کنید به جای این که پستان را از دهان او بیرون بکشید باید با وارد کردن انگشت کوچک دست از گوشه دهان شیرخوار یا با فشردن انگشت شست به روی هاله پستان و یا فشار به آرواره تحتانی شیرخوار به طرف پایین، خلأ ناشی از مکیدن را برطرف نمایید تا پستان به آرامی رها شود. اگر پستان محتقن (خیلی پر) است قبل از شیر دادن کمی شیر را بدوشید تا هاله ی پستان نرم شده و شیرخوار بتواند بهتر پستان را بگیرد.

    علائم مکیدن موثر

    مکیدن ها آهسته، عمیق و گاه با مکث می باشد.

    می توانید بلعیدن شیر را مشاهده کنید یا صدای قورت دادن آن را بشنوید.

    در هنگام شیر خوردن گونه های شیرخوار برجسته است و به داخل کشیده نمی شود.

    شیرخوار خودش شیر خوردن را خاتمه داده،‌ پستان را رها می کند و راضی به نظر می رسد.

    تشخیص کفایت شیر مادر در شیرخوارانی که تا 6 ماهگی تنها با شیر مادر تغذیه می شوند

    6 کهنه ی مرطوب یا بیش تر در 24 ساعت با ادرار کم رنگ از روز چهارم تولد

    3 تا 8 بار اجابت مزاج در 24 ساعت (بعد از یک ماهگی ممکن است این دفعات کاهش یابد)

    هشیار بودن، قدرت عضلانی مناسب و پوست شاداب.

    بهترین راه برای تعیین کافی بودن شیر مادر و مناسب بودن تغذیه شیرخوار، استفاده از کارت پایش رشد است.

    بعضی شیرخواران در روزهای اول تولد کمی وزن از دست می دهند که نباید بیش تر از 7 تا 10٪ وزن تولد باشد و باید در 3-2 هفتگی وزن تولد را به دست آورند.

    ویزیت دوران نوزادی در 3 تا 5 روزگی، 14 تا 15 روزگی و پایان دوره نوزادی انجام می شود و این امر به منظور بررسی وضعیت جسمی و روحی مادر، نحوه شیر دادن، وضعیت پستان و همچنین تغییرات وزن، دفعات ادرار، مدفوع، زردی، کم آبی نوزاد و ... توسط پزشک یا کارمندان بهداشتی صورت می گیرد.

    * مطالب فوق (راهنمای تغدیه با شیر مادر) برگرفته شده از "معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایران" است و کلیه حقوق آن محفوظ می باشد

  • تغذیه کودک:

    کودک از بدو تولد تا 6 ماهگی:

    بهترین و کامل‌ترین غذا برای کودکان تا 6 ماهگی شیر مادر است. در این دوره تنها شیر مادر توصیه می‌شود.

    کودک در 6 ماهگی:

    شروع خوردن غذای کمکی در 6 ماهگی است. نوع غذاهایی که در این دوره پیشنهاد می‌شود، شمال ترکیبی از فرنی نرم و غذاهایی کاملا میکس‌شده است. بهتر است این غذاها 2 یا 3 بار در روز، به میزان 2 تا 3 قاشق غذاخوری در هر وعده استفاده شود.

    کودک از 6 تا 9 ماهگی:

    نوع غذایی که در این دوره پیشنهاد می‌شود نیز غذای کاملا میکس‌شده است. بهتر است تعداد وعده‌ها 2 تا 3 بار در روز و 1 تا 2 بار میان‌وعده در روز به میزان 2 تا 3 قاشق غذا خوری باشد و این مقدار تا میزان ½ استکان در هر وعده افزایش یابد.

    کودک از 9 تا 12 ماهگی:

    در این دوره غذاهایی توصیه می‌شوند که کاملا میکس شده و یا ریز خرد شده باشند تا کودک به‌راحتی بتواند با انگشتان خود آنها را بلند کند. بهتر است این غذها به میزان 3 تا 4 بار در روز و 1 تا 2 بار میان‌وعده به کودک داده شوند. پیشنهاد می‌شود مقدار غذا حداقل به‌میزان ½ استکان در هر وعده افزایش یابد.

  • نرمش و تغذیه مادر

    نرمش‌های بعد از بارداری

    بازگشت به وزن و سایز قبل از دوران بارداری کار مشکلی نیست. اما قبل از شروع، 6 تا 8 هفته بعد از زایمان صبر کنید. مثل هر فعالیت ورزشی دیگری، باید قبل از شروع کار با پزشک خود مشورت کنید.

    شروع کار:

    قبل از شروع یک برنامه‌ی منظم ورزشی، مقدار نرمش‌های قبل از تولد، قبل از بارداری خود، نوع وضع حملی که تجربه کرده‌اید و احساس کلی بعد از زایمان خود را در نظر داشته باشید! (به‌خاطر داشته باشید که نرمش کردن در نهایت انرژی شما را بیشتر خواهد کرد.)

    حتماً از کفش‌ها و لباس زیر مناسبی استفاده کنید (به‌خصوص شما مادران شیرده).

    برای پیشگیری از برافروختگی و کم‌آبی بدن آب زیاد بنوشید. اگر جلسه‌ی نرمشی شما بیش از 15 دقیقه است، تمرین را قطع کنید تا مایعات بیشتری بنوشید. حتی اگر تشنه نیستید، مایعات بنوشید، چون تشنگی همیشه دیرتر از نیاز بدن به مایعات اتفاق می‌افتد.

    برنامه‌ای برای 20 تا 40 دقیقه نرمش برای 3 تا 5 نوبت در هفته آماده کنید.

    ترکیب فعالیت‌های ایروبیک با تمرین‌های کششی به بهبود متابولیسم شما کمک کرده و فرایند کاهش وزن را تسریع می‌کند

    رژیم غذایی را با نرمش ترکیب کنید. با پزشک خود درباره‌ی میزان مناسب دریافت کالری مشورت کنید و به‌خاطر داشته باشید که اگر شیر می‌دهید، باید مقداری کالری [به رژیم خود] اضافه کنید.

    سعی کنید زن دیگری که تازه مادر شده پیدا کنید یا به گروهی بپیوندید که انگیزه‌ی شما را افزایش دهد.

    ایده‌هایی برای نرمش:

    نرمش‌هایی که در کنار کودک است مانند پیاده‌روی یا قدم زدنِ تند با کالسکه‌ی بچه.

    استفاده از ویدئوهای آموزش نرمشی که می‌توان زمانی که بچه چرت می‌زند یا در گهواره تاب می‌خورد آنها را انجام داد.

    غذای فوق‌العاده برای تازه‌مادرها

    شاید کاهش وزن حاصل از بارداری بیشترین اولویت را در ذهن شما داشته باشد. اما بعد از تولد کودک، نکته‌ی مهم‌تری در مورد بدن‌تان هست که باید بدانید: خوردن غذاهایی که به شما انرژی لازم را می‌دهد کمک می کند تا بهترین مادر ممکن باشید.

    خوردن منظم غذاهای سالم در طول روز انرژی کمی را که به‌عنوان یک تازه‌مادر دارید به بالاترین حد ممکن می‌رساند. اگر به کودک خود شیر می‌دهید، کیفیت شیر شما تقریباً فارغ از اینکه چه غذایی می‌خورید ثابت می‌ماند. اما مشکلی که ایجاد می‌شود این است که اگر مواد مغذی لازم را از رژیم غذایی خود نگیرید، بدن شما آن مواد مغذی را از ذخایر خود تأمین می‌کند. بنابراین حتماً تمام مواد مغذی لازم برای خود و کودک خود را دریافت کنید. این به نفع هر دو شما است.

    سعی کنید این غذاهای سالم را به بخش منظمی از رژیم خود تبدیل کنید:

    قزل‌آلا

    غذایی که کامل باشد وجود خارجی ندارد. اما، قزل‌آلا بسیار به کامل بودن نزدیک است. قزل‌آلا، مثل هر ماهی پرچرب دیگر، مملو از نوعی چربی به‌نام DHA است. DHA برای رشد سیستم عصبی کودک شما حیاتی است. شیر پستان همه‌ی مادران حاوی DHA است اما سطح آن در شیر زنانی که DHAی بیشتری از رژیم غذایی خود دریافت می‌کنند بیشتر است.

    DHA موجود در قزل‌آلا می‌تواند به حالات روحی شما نیز کمک کند. مطالعات نشان می‌دهند که این ماده می‌تواند در پیشگیری از افسردگی پس از زایمان ایفای نقش کند.

    یک هشدار: سازمان غذا و داروی امریکا به زنان شیرده، زنان باردار و زنانی که ممکن است باردار شوند توصیه می‌کند که مقدار قزل‌آلای مصرفی خود را محدود کنند. رهنمودهای این سازمان میانگین معادل دو وعده‌ی اصلی در هفته را توصیه می‌کنند. دلیل این توصیه محدود کردن میزان جیوه‌ای است که نوزاد شما در معرضش قرار می‌گیرد.

    محصولات لبنی کم‌چرب

    فرقی ندارد ترجیح‌تان ماست، شیر یا پنیر باشد. محصولات لبنی بخش مهمی از شیردهی سالم هستند. شیر باعث افزایش ویتامین دیِ تقویت‌کننده‌ی استخوان می‌شود. علاوه بر تأمین پروتئین و ویتامین‌های بی، محصولات لبنی یکی از بهترین منابع کلسیم هستند. اگر شیرده هستید، شیر شما مملو از کلسیم است تا به رشد استخوان‌های کودک شما کمک کند، پس باید کلسیم کافی بخورید تا نیازهای خودتان مرتفع شود. سعی کنید هر روز در رژیم خود حداقل سه فنجان لبنیات بگنجانید.

    گوشت

    انرژی خود به‌عنوان یک تازه‌مادر را با غذاهای سرشار از آهن (مانند گوشت) افزایش دهید. کمبود آهن ممکن است باعث از بین رفتن سطح انرژی شما شده و رسیدگی به نیازهای نوزادتان را سخت کند. مادران شیرده به خوردن پروتئین و ویتامین ب12 اضافه نیاز دارند. گوشت منبع عالی هر دو این‌هاست.

    بنشن

    حبوبات سرشار از آهن، به‌خصوص تیره‌رنگ‌ها مانند لوبیا سیاه و لوبیا قرمز، غذاهای فوق‌العاده‌ای برای شیردهی به‌خصوص برای گیاه‌خواران هستند. آنها منابع ارزان، باکیفیت و غیرحیوانی پروتئین هستند.

    پرتقال

    پرتقال، این میوه‌ی قابل حمل و مغذی، برای افزایش انرژی غذای ایده‌آلی است. پرتقال و سایر مرکبات غذاهای فوق‌العاده‌ی شیردهی هستند، چون مادران شیرده نسبت به خانم‌های باردار به ویتامین سی بیشتری نیاز دارند. وقت نمی‌کنید بنشینید و یک میان‌وعده بخورید؟ همین‌طور که به کارهایتان می‌رسید آب‌پرتقال مزه‌مزه کنید و از مزیت ویتامین سی بهره‌مند شوید. می‌توانید انواع تقویت‌شده با کلسیم را انتخاب کنید تا از نوشیدنی‌تان نهایت استفاده را کرده باشید.

    نان گندم کامل

    اسید فولیک برای رشد کودک شما در مراحل اولیه‌ی بارداری اهمیت زیادی دارد. اما اهمیت آن در اینجا پایان نمی‌پذیرد. اسید فولیک یک ماده‌ی مغذی مهم در شیر شما است که کودک‌تان برای سلامتی به آن نیاز دارد و تغذیه‌ی مقدار کافی از آن برای سلامت خود شما نیز حیاتی است. نان‌های غنی‌شده‌ی گندم کامل و پاستاها سرشار از این اسید هستند و مقدار مناسبی از فیبر و آهن هم به شما می‌رسانند.

    سبزیجات برگ‌دار

    سبزیجات برگ‌دار مانند اسفناج، برگ چغندر و بروکلی سرشار از ویتامین A هستند که برای سلامت شما و نوزادتان مفید است. اما مزایای این سبزیجات به همین‌جا ختم نمی‌شود. آنها یک منبع خوب غیرلبنی کلسیم و حاوی ویتامین سی و آهن هستند. سبزیجات برگ‌دار همچنین سرشار از آنتی‌اکسیدان‌های مناسب قلب بوده و کالری کمی دارند.

    غلات دانه‌کامل

    بعد از یک شب بی‌خوابی دیگر، یکی از بهترین غذاها برای افزایش انرژی تازه‌مادرها در شروع روز، صبحانه‌ی سالم با غلات دانه‌کامل است. بسیاری از غلات سرد سرشار از ویتامین‌های ضروری و مواد مغذی است که به رفع نیازهای روزانه‌ی شما کمک می‌کند.

    آب

    مادران شیرده به‌خصوص در خطر دی‌هیدراته شدن و تقلیل انرژی هستند. برای حفظ سطح انرژی و تولید شیر خود حتماً به میزان آب بدنتان توجه کنید. می‌توانید گزینه‌های متنوعی داشته باشید و بخشی از نیاز به مایعات خود را با نوشیدن آب‌میوه و شیر رفع کنید. اما هنگام مصرف نوشیدنی‌های کافئینی مانند قهوه و چای مراقب باشید. در روز بیشتر از دو تا سه فنجان از آنها ننوشید، یا قهوه‌ی بدون کافئین مصرف کنید. کافئین وارد شیر شما شده و ممکن است باعث کج‌خلقی و بدخوابی نوزادتان شود.

Close section

از مای بیبی بپرس

اگر سوالی در زمینه مسایل مربوط به کودکتان دارید چهارشنبه ها از مای بیبی بپرسید. پزشک مشاور ما آماده ی راهنمایی شما در زمینه ی رشد، تغذیه، روانشناسی، و سبک زندگی است. لطفا پرسش خود را وارد باکس زیر کنید و اولین شنبه بعد از ارسال سوال منتظر پاسختان باشید.




captcha

من و مای بیبی